Thông qua hình thức phiên tòa giả định, tỉnh Lâm Đồng đang đa dạng hóa cách làm trong tuyên truyền pháp luật, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành quy định về chống khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU) trong ngư dân.
![]() |
| Hình ảnh một phiên tòa giả định được tổ chức tại xã Tân Hải. |
Thời gian gần đây, nhiều phiên tòa giả định đã được tổ chức đồng loạt tại các địa phương ven biển tỉnh Lâm Đồng, thu hút gần 1.000 ngư dân tham dự. Nội dung các phiên tòa được xây dựng trên cơ sở các vụ án có thật, tập trung vào hành vi tổ chức cho người khác khai thác thủy sản trái phép ở vùng biển nước ngoài – một trong những vi phạm nghiêm trọng trong chống khai thác IUU.
Tại phiên tòa giả định, các tình tiết vụ án được tái hiện sinh động, từ quá trình điều tra, truy tố đến xét xử, giúp người dân dễ tiếp cận, dễ hiểu các quy định pháp luật. Điển hình như vụ án giả định về việc chủ tàu cá tổ chức cho ngư dân vượt ranh giới sang vùng biển nước ngoài khai thác trái phép, thậm chí tháo thiết bị giám sát hành trình để né tránh kiểm tra. Các bị cáo trong phiên tòa đều bị tuyên mức án nghiêm khắc, qua đó tạo tác động trực quan, rõ ràng đối với người tham dự.
Theo ghi nhận, thông điệp xuyên suốt được chuyển tải tại các phiên tòa là “khai thác thủy sản hợp pháp – trách nhiệm – bền vững”, nhấn mạnh việc tuân thủ pháp luật không chỉ là nghĩa vụ mà còn là yếu tố quyết định để bảo vệ sinh kế lâu dài và góp phần cùng cả nước gỡ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC).
Các phiên tòa giả định không chỉ mang tính mô phỏng mà còn là một hình thức tuyên truyền trực quan, hiệu quả. Nhiều ngư dân tham dự cho biết, thông qua việc “chứng kiến” diễn biến xét xử, họ hiểu rõ hơn các hành vi vi phạm, chế tài xử lý cũng như hậu quả pháp lý có thể phải đối mặt nếu vi phạm IUU. Từ đó, ý thức chấp hành pháp luật được nâng lên rõ rệt.
Đáng chú ý, hoạt động này được tổ chức với sự phối hợp của nhiều cơ quan, đơn vị như Chi đội Kiểm ngư số 4 (Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3), Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy, Tòa án nhân dân tỉnh, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, chính quyền địa phương và các cơ quan báo chí. Đây là yếu tố quan trọng giúp các phiên tòa giả định được triển khai bài bản, sát thực tế và tạo sức lan tỏa rộng trong cộng đồng.
Bên cạnh phần xét xử, các chương trình còn lồng ghép nhiều hoạt động thiết thực như phát tài liệu tuyên truyền, tổ chức tọa đàm pháp luật, giải đáp thắc mắc của ngư dân, ký cam kết không vi phạm IUU và trao quà cho các hộ gia đình khó khăn. Các nội dung tuyên truyền tập trung làm rõ những hành vi vi phạm phổ biến như vượt ranh giới khai thác, tháo thiết bị giám sát hành trình, không tuân thủ quy định về vùng biển, cũng như các chế tài xử lý có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Qua đó, giúp ngư dân nhận diện rõ ranh giới pháp lý, chủ động phòng ngừa vi phạm trong quá trình vươn khơi.
Việc tổ chức các phiên tòa giả định được xác định là một trong những giải pháp trọng tâm trong công tác tuyên truyền chống khai thác IUU tại Lâm Đồng. Thực tế cho thấy, cách làm này đã góp phần chuyển biến nhận thức của ngư dân từ “bị động chấp hành” sang “chủ động tuân thủ”, tạo nền tảng quan trọng cho việc xây dựng nghề cá phát triển bền vững.
Có thể thấy, thông qua việc đổi mới hình thức tuyên truyền, gắn pháp luật với thực tiễn đời sống, các phiên tòa giả định đang phát huy hiệu quả tích cực tại Lâm Đồng. Đây không chỉ là giải pháp nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng ngư dân mà còn góp phần quan trọng vào nỗ lực chung của cả nước trong việc kiểm soát, chấm dứt tình trạng khai thác IUU, hướng tới phát triển thủy sản bền vững.
Theo baovephapluat.vn
