Chung tay xây dựng môi trường mạng an toàn cho trẻ em

Thực hiện Luật Trẻ em năm 2016, Quyết định số 830/QĐ-TTg ngày 01/6/2021 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em tương tác lành mạnh, sáng tạo trên môi trường mạng giai đoạn 2021 – 2025” cùng các văn bản chỉ đạo của Trung ương, tỉnh Thanh Hóa đã chủ động ban hành nhiều kế hoạch, giải pháp đồng bộ, huy động sự tham gia của các cấp, các ngành, gia đình, nhà trường và toàn xã hội nhằm xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh cho trẻ em.

Qua 5 năm triển khai, công tác bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần nâng cao nhận thức, kỹ năng và trách nhiệm của cộng đồng trong việc bảo vệ trẻ em trước những nguy cơ trên không gian mạng.

Xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh cho trẻ em (ảnh minh hoạ).

Sự phát triển mạnh mẽ của internet, mạng xã hội và các nền tảng số đã mở ra nhiều cơ hội để trẻ em học tập, giao lưu, phát triển kỹ năng và tiếp cận tri thức. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, môi trường mạng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ như lừa đảo, bắt nạt trực tuyến, xâm hại tình dục, xâm phạm quyền riêng tư, phát tán thông tin độc hại và nhiều hình thức lợi dụng công nghệ để gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển toàn diện của trẻ em.

Nhận thức rõ điều đó, thời gian qua, các cấp, các ngành trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng. Tỉnh đã ban hành các kế hoạch thực hiện Chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em tương tác lành mạnh, sáng tạo trên môi trường mạng”, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, lực lượng công an, ngành giáo dục, y tế, các tổ chức đoàn thể và doanh nghiệp viễn thông để tạo dựng môi trường số an toàn cho trẻ em.

Công tác tuyên truyền được triển khai thường xuyên với nhiều hình thức đa dạng trên báo chí, phát thanh, truyền hình, hệ thống thông tin cơ sở và các nền tảng số. Hàng nghìn tài liệu, tờ rơi, pano tuyên truyền đã được phát hành; tổ chức trên 200 lớp truyền thông trực tiếp tại cộng đồng cho gần 12.000 cha mẹ, người chăm sóc trẻ em và trẻ em tại cộng đồng để trang bị kiến thức, kỹ năng về bảo vệ trẻ em và phòng, chống xâm hại trẻ em, phòng chống tai nạn thương tích trẻ em.

Đặc biệt, ngành giáo dục đã lồng ghép nội dung giáo dục kỹ năng số, kỹ năng sử dụng internet an toàn, văn hóa ứng xử trên không gian mạng vào các hoạt động giảng dạy và ngoại khóa. Hàng triệu lượt học sinh đã được tiếp cận các chương trình tuyên truyền, góp phần nâng cao ý thức sử dụng mạng xã hội văn minh, có trách nhiệm.

Lực lượng Công an tỉnh cũng tăng cường rà soát, phát hiện và xử lý các tài khoản, hội nhóm, liên kết có nội dung độc hại, đồng thời phối hợp với các cơ quan báo chí, truyền thông đẩy mạnh tuyên truyền về phương thức, thủ đoạn của tội phạm trên không gian mạng, giúp người dân và trẻ em nâng cao cảnh giác.

Mỗi gia đình cần đồng hành cùng con trong quá trình sử dụng internet (ảnh minh hoạ).

Công tác quản lý nhà nước về thông tin và truyền thông trên môi trường mạng được tăng cường, đặc biệt là việc quản lý nội dung thông tin, hướng dẫn xử lý thông tin vi phạm trên các nền tảng mạng xã hội, đặc biệt là các nền tảng xuyên biên giới, có ý nghĩa quan trọng trong việc ngăn chặn các nội dung xấu, độc, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ em.

Để bảo vệ trẻ em hiệu quả trong thời đại số, mỗi gia đình cần đồng hành cùng con trong quá trình sử dụng internet; hướng dẫn trẻ kỹ năng bảo vệ thông tin cá nhân, không chia sẻ hình ảnh, dữ liệu riêng tư lên mạng xã hội; không kết bạn với người lạ; không truy cập các trang web, ứng dụng không phù hợp; đồng thời khuyến khích trẻ chủ động thông báo cho cha mẹ, thầy cô hoặc cơ quan chức năng khi gặp các dấu hiệu bị quấy rối, lừa đảo hoặc xâm hại trên môi trường mạng.

Bên cạnh đó, nhà trường cần tiếp tục tăng cường giáo dục kỹ năng số, kỹ năng an toàn mạng; các cơ quan truyền thông, báo chí tiếp tục lan tỏa thông tin tích cực, phổ biến kiến thức pháp luật và cảnh báo kịp thời các nguy cơ trên không gian mạng. Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ internet, mạng xã hội cần thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về xác thực người dùng, kiểm soát nội dung, bảo vệ dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư của trẻ em.

Bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước mà còn là trách nhiệm của mỗi gia đình, nhà trường, doanh nghiệp và toàn xã hội. Mỗi hành động thiết thực hôm nay sẽ góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh, giúp trẻ em phát triển toàn diện, tự tin bước vào kỷ nguyên số.

Khi phát hiện trẻ em có dấu hiệu bị xâm hại hoặc gặp nguy cơ trên môi trường mạng, người dân có thể liên hệ Tổng đài điện thoại quốc gia bảo vệ trẻ em 111 và Tổng đài điện thoại Ngôi nhà Ánh Dương Thanh Hóa số 18001744 tại Trung tâm Công tác xã hội – Quỹ Bảo trợ trẻ em Thanh Hóa hoặc các cơ quan chức năng để được tư vấn, hỗ trợ và can thiệp kịp thời.